Roman Nowak - Mediateka - Muzeum Historii Polski w Warszawie SKIP_TO
Wizyta w muzeum Przejdź do sklepu
Historia mówiona
Audiovideo

Roman Nowak

Nowak, Roman (świadek historii); Rottermund-Taraszkiewicz, Elżbieta (prowadzący/a rozmowę); Gil, Paweł (operator kamery);

18/11/2025

Transkrypcja

Roman Nowak

W 2003 roku, czyli w roku, w którym było ogólnopolskie referendum w sprawie wejścia Polski do Unii Europejskiej w gminie Gozdnica byłem sekretarzem miasta. Moim obowiązkiem jako sekretarza miasta było między innymi też, i jest, organizacyjne, że tak powiem, zrobienie, przeprowadzenie wszelkiego rodzaju wyborów ogólnopolskich, referendów i innych tego typu, że tak powiem, wydarzeń, konsultacji też gminnych, jeśli takowe były. Frekwencja była podczas dnia referendalnego stosunkowo, a nawet bardzo wysoka, a już nikt nawet nie przewidywał, że ilość osób, które mimo wszystko przyszły do urny i opowiedziała się za wejściem Polski do Unii Europejskiej, będzie tak wysoka. No, nikt tego nie przewidywał i dla nas to było wielkim, wielkim zaskoczeniem, gdy następnego dnia nagle dowiadujemy się z relacji publicznych, z mediów publicznych, że Gozdnica, że tak powiem, przebiła w europejskości, w tych wszystkich, w poparciu dla inicjatywy właśnie europejskiej przebiła wszystkie miejscowości w całej Polsce. Ilość osób, które było za wejściem do Unii Europejskiej, była największa proporcjonalnie do ilości głosujących w całej Polsce. Stąd też zostaliśmy okrzyknięci jako euroentuzjaści najlepszych lotów można powiedzieć. W mojej miejscowości akurat w tamtym czasie nie działo się zbyt najlepiej. Niestety odczuwaliśmy bardzo, ale to bardzo efekty przeobrażeń, które następowały w Polsce w tamtych czasach. Wiele osób no niestety, znaczy stety lub niestety było skazanych na inną pracę. Najbliższą była ta praca za granicą. Jako, że granicę mamy naprawdę bardzo blisko to ta praca była albo głębiej w Unii, albo bliżej. Dlatego też ważnym dla wszystkich, którzy tutaj widzieli właśnie już taki marazm, inna droga życia, czyli trochę za Unią, za tą granicą, to było rzeczą naturalną. Oczywiście bardzo rzeczą taką niekomfortową były ówczesne sprawy paszportów, jakiś wiz. Nasza miejscowość, która przed wojną była miejscowością niemiecką, była ewidentnie krajem właśnie takim unijnym. Wejście do Unii Europejskiej jest dla Polski i dla Gozdnicy sukcesem. Można powiedzieć, że i nawet, no przeznaczenie może za duże słowo, ale jestem bardzo zadowolony z tego, że Polska ponownie jest w Unii i jest co raz bardziej pozytywnie postrzegana przez kraje po prostu demokracji. Fakt, że historia jakieś koło zatoczyła, czyli mieliśmy ten okres wojny, a później czasów komunistycznych. No trochę nas oddalił od tej Unii, ale to ja bynajmniej czułem, że to jest tylko tymczasowe, że jednak my Polacy jesteśmy Europejczykami z krwi i kości, aniżeli powiązani bardziej z naszym wschodnim sąsiadem. Uważam, że ta europejskość jest wpisana w nasze geny i chyba, już widzę to w swoich dzieciach, a po wnukach pewnie zauważy niebawem, oni się po prostu w ogóle nie boją żadnego kraju europejskiego ani pozaeuropejskiego. Dla nich to już jest chleb powszedni. I ja mam nadzieję, że zrobią z tego prawidłowy użytek. Ale nie tylko dla siebie jako osób indywidualnych, ale też i w ogóle dla tego kraju. No co tu dużo mówić, trzeba korzystać z tego, że jesteśmy w tej Unii. A już tym bardziej dziwię się właśnie tym osobom, które uważają, że mieliśmy też inny wybór, co wydaje mi się, że jest chyba złym pojmowaniem w ogóle naszego położenia geopolitycznego.

Dane o obiekcie

Opis

Relacja Romana Nowaka dotyczy doświadczeń związanych z ogólnopolskim referendum w sprawie przystąpienia Polski do Unii Europejskiej w 2003 roku, widzianych z perspektywy sekretarza miasta Gozdnica. Relacjonujący opisuje swoje obowiązki organizacyjne związane z przygotowaniem i przeprowadzeniem referendum oraz zaskoczenie bardzo wysoką frekwencją i wyjątkowo dużym poparciem mieszkańców gminy dla integracji europejskiej. Wspomina reakcje mediów, które ogłosiły Gozdnicę miejscowością o najwyższym w kraju odsetku głosów „za”, oraz kontekst społeczno-gospodarczy regionu dotkniętego skutkami transformacji ustrojowej i migracjami zarobkowymi. Relacja zawiera także refleksje na temat znaczenia wejścia Polski do Unii Europejskiej dla lokalnej społeczności, osobistego poczucia europejskości, doświadczeń historycznych oraz postrzegania integracji europejskiej w perspektywie kolejnych pokoleń.